Ραμπιντρανάθ Ταγκόρ: «Δεν μπορείς να διασχίσεις τη θάλασσα απλά κοιτάζοντας το νερό»

Υπάρχουν έργα που βρίσκονται στο κεφάλι εδώ και μήνες χωρίς να προχωρήσουν ούτε ένα βήμα. Αλλαγές που ήταν επιθυμητές εδώ και καιρό, αλλά πάντα βρίσκουν τη λάθος στιγμή για να ξεκινήσουν.

Επίσης αποφάσεις που αναλύονται τόσο πολύ που καταλήγουν να φαίνονται πιο σύνθετες από ό,τι πραγματικά είναι. Η φράση του Ταγκόρ περιγράφει αυτή την κατάσταση με μια ακρίβεια που δεν χρειάζεται περαιτέρω εξήγηση: κοιτάζοντας το νερό δεν κινεί κανένα σκάφος.

Ο Μπενγκάλι ποιητής και φιλόσοφος δεν μιλούσε για παρορμητικότητα ή άλμα χωρίς σκέψη. Επισήμανα κάτι πιο συγκεκριμένο: Υπάρχει ένα σημείο στο οποίο ο στοχασμός παύει να είναι προετοιμασία και γίνεται τρόπος να μην κινείσαι..

Η παγίδα της πρόθεσης χωρίς δράση

Ο προγραμματισμός, ο προβληματισμός, η ενημέρωση και η αναμονή για την κατάλληλη στιγμή είναι χρήσιμες χειρονομίες όταν προηγείται κάτι. Το πρόβλημα προκύπτει όταν γίνονται ο προορισμός αντί για την προετοιμασία.

Το μυαλό μπορεί να αφιερώσει πολύ χρόνο για να δημιουργήσει λόγους για να περιμένει: ακόμα δεν έχω αρκετές πληροφορίες, η στιγμή δεν είναι ιδανική, πρέπει να είμαι πιο προετοιμασμένος, όταν τελειώσει θα ξεκινήσω ξανά.

Αυτός ο κύκλος είναι άνετος επειδή διατηρεί την ψευδαίσθηση ότι εργάζεστε σε κάτι χωρίς να αναλαμβάνετε τον πραγματικό κίνδυνο να ξεκινήσετε.. Κοιτάζοντας το νερό, κανείς δεν μπορεί να πει ότι δεν κατάφεραν να περάσουν. Η θάλασσα παραμένει ανέπαφη και ο άνθρωπος, στην ακτή.

Οι πιο αναγνωρίσιμες καταστάσεις

Η φράση του Ταγκόρ εφαρμόζεται πολύ συχνά σε πολύ συγκεκριμένα σενάρια:

• Το προσωπικό έργο που συνεχίζεται εδώ και δύο χρόνια με τη μορφή σημειώσεων, διαγραμμάτων ή ιδεών σώθηκε αλλά δεν εκτελέστηκε ποτέ.
• Η συνήθεια που ξεκινάει πάντα την επόμενη Δευτέρα, μετά τις διακοπές ή όταν υπάρχει λιγότερη δουλειά.
• Η δύσκολη κουβέντα που αναβάλλεται επ’ αόριστον γιατί δεν έρχεται ποτέ η τέλεια στιγμή για να την κάνεις.
• Η αλλαγή της δουλειάς, της πόλης ή της κατεύθυνσης της ζωής που έχει μελετηθεί τόσο καιρό που είναι ήδη μέρος του νοητικού τοπίου χωρίς να παράγει καμία πραγματική κίνηση.

Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις υπάρχει γνήσια πρόθεση, μερικές φορές επενδύεται πολλή ψυχική ενέργεια, αλλά αυτό που λείπει είναι το πρώτο βήμα που θέτει κάτι σε κίνηση έξω από το κεφάλι.

Η διαφορά μεταξύ χρήσιμου προβληματισμού και ακινησίας

Δεν είναι κάθε παύση παράλυση. Το να σκέφτεσαι πριν δράσεις έχει νόημα και υπάρχουν αποφάσεις που αξίζουν μια περίοδο πραγματικής αξιολόγησης πριν δεσμευτείς σε κάτι. Η διαφορά είναι αν αυτή η περίοδος προβληματισμού παράγει νέες πληροφορίες ή απλώς επαναλαμβάνει τις ίδιες αμφιβολίες σε έναν βρόχο..

Ένα χρήσιμο σημάδι για να τα ξεχωρίσετε: εάν μετά από βδομάδες που σκέφτεστε κάτι δεν υπάρχουν νέες πληροφορίες, καμία διαφορετική προοπτική και κανένας συγκεκριμένος λόγος να περιμένετε περισσότερο, πιθανότατα δεν αντανακλάται πλέον. Αποφεύγεται.

Ο Ταγκόρ δεν προτείνει βιασύνη. Προτείνει ειλικρίνεια για το πότε η σκέψη έχει πάψει να είναι χρήσιμη και έχει γίνει καταφύγιο.

Αυτό που συνήθως λείπει δεν είναι η σαφήνεια, αλλά το πρώτο βήμα

Μία από τις πιο κοινές πεποιθήσεις γύρω από την αδράνεια είναι ότι χρειάζεστε περισσότερη βεβαιότητα πριν μετακινηθείτε. Ότι όταν όλα είναι ξεκάθαρα, όταν χαράσσεται η διαδρομή, όταν ελέγχονται οι κίνδυνοι, τότε ναι. Αλλά η πλήρης σαφήνεια δεν έρχεται σχεδόν ποτέ πριν ξεκινήσετε. Συνήθως φτάνει αργότερα, στο δρόμο, όταν είστε ήδη μέσα στο νερό και ο ορίζοντας αρχίζει να φαίνεται από άλλη οπτική γωνία.

Οι περισσότερες από τις «θάλασσες» που βλέπουν οι άνθρωποι από την ακτή δεν απαιτούν ένα απρόσκοπτο σχέδιο για να τις διασχίσουν. Απαιτούν ένα δυνατό βήμα, το μικρότερο που μπορεί να γίνει σήμερα, που θέτει κάτι σε κίνηση και δημιουργεί πραγματικές πληροφορίες για το πώς να συνεχίσετε.

Ο Ταγκόρ έγραψε αυτή τη φράση πριν από περισσότερο από έναν αιώνα, αλλά περιγράφει μια ανθρώπινη τάση που δεν έχει αλλάξει. Η θάλασσα είναι ακόμα εκεί για όσους θέλουν να τη διασχίσουν, και η ακτή επίσης, για όσους προτιμούν να συνεχίσουν να ψάχνουν.